اختصاصی بسپار/ جنوب‌شرق آسیا، موتور محرک نوآوری صنعت پلیمر؛ از تحولات خودروهای برقی تا موج سبز بازیافت

گروه ترجمه و تولید محتوا در بسپار/ایران پلیمر کشورهای جنوب‌شرق آسیا (ASEAN) در سال‌های اخیر توانسته‌اند نقش راهبردی خود را در زنجیره‌ی جهانی تامین تقویت کنند و با تکیه بر زیرساخت‌های صنعتی متنوع و روبه‌رشد، به یکی از موتورهای محرک نوآوری در صنعت بسپار بدل شوند. از توسعه‌ی بازار خودروهای برقی (EV) گرفته تا گسترش سامانه‌های بازیافت و راهکارهای زیست‌پایدار، این منطقه حالا به کانون سرمایه‌گذاری‌های جهانی در صنایع بسپاری و پوش‌رنگی (Paint) بدل شده است.

شتاب‌گیری و انفجار بازار خودروهای برقی
در پاسخ به فشارهای جهانی برای کاهش انتشار کربن، کشورهای ASEAN سیاست‌های پیش‌رونده‌تری را در مسیر توسعه‌ی وسایل نقلیه‌ی برقی (Electric Vehicles – EV) اتخاذ کرده‌اند. طبق گزارش Mordor Intelligence، بازار EV در این منطقه از ۱.۵ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ (۱۴۰۴) به ۶ میلیارد دلار در سال ۲۰۳۰ (۱۴۰۹) خواهد رسید؛ با نرخ رشد مرکب سالانه (CAGR) برابر با ۳۲ درصد.
تایلند که به «دیترویت آسیا» مشهور است، هدف‌گذاری تولید ۳۰ درصد وسایل نقلیه‌ی برقی تا سال ۲۰۳۰ (۷۲۵ هزار خودرو و ۶۷۵ هزار موتورسیکلت) را دنبال می‌کند. این کشور مالیات مصرفی EVها را از ۸ درصد به ۲ درصد کاهش داده و تا ۴۰ درصد معافیت گمرکی برای واردات قطعات اعمال کرده است. شرکت چینی BYD نیز اولین کارخانه‌ی EV خود را در این کشور راه‌اندازی کرده است.
در مالزی، برند ملی Proton با همکاری Geely چین، نخستین خودروی برقی تولید داخل با نام e-MAS را معرفی کرده و مرکز جدید تحقیق و توسعه‌ی EV را در چین تاسیس نموده است.
از سوی دیگر، اندونزی به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده‌ی نیکل جهان، در حال تبدیل‌شدن به قطب جهانی تولید باتری EV است. این کشور در سال ۲۰۲۳ (۱۴۰۲) حدود ۵۵ میلیون تن نیکل (۴۲ درصد عرضه‌ی جهانی) تولید کرده است و قصد دارد تا سال ۲۰۳۰ ظرفیت تولید باتری را به ۱۴۰ گیگاوات‌ساعت (GWh) برساند. در همین راستا، نخستین کارخانه‌ی تولید باتری خودروهای برقی به ارزش ۱ میلیارد دلار در غرب جاوه راه‌اندازی شد.
با وجود این رشد شتابان، چالش‌هایی نظیر قیمت بالای باتری، کمبود نیروی متخصص، استانداردسازی شارژرها و زیرساخت‌های ضعیف برق، توسعه‌ی این بازار را تهدید می‌کند. شورای کسب‌وکار آمریکا-آسه‌آن (US-ASEAN Business Council) سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی را راهبرد کلیدی برای غلبه بر این موانع معرفی کرده است.

رشد پرشتاب بازار تجهیزات پزشکی
با افزایش سن جمعیت، رشد شهرنشینی و تمرکز دولت‌ها بر زیرساخت‌های درمانی، بازار تجهیزات پزشکی جنوب‌شرق آسیا نیز در مسیر صعودی قرار گرفته است. بر اساس داده‌های Statista، این بازار در سال ۲۰۲۵ (۱۴۰۴) به ۱۲ میلیارد دلار و تا سال ۲۰۲۹ (۱۴۰۸) به ۱۶ میلیارد دلار خواهد رسید (با نرخ رشد مرکب سالانه ۷.۵ درصد).
مالزی با تمرکز بر تولید دستگاه‌های تصویربرداری پزشکی، تشخیص درون‌کشتگاهی (In-vitro diagnostics)، و کاشتینه‌های (Implants) ارتوپدی و دندانی، سریع‌ترین رشد را در منطقه تجربه می‌کند. ویتنام نیز با سرمایه‌گذاری در تولید لوازم پزشکی بسپاری، موقعیت خود را در زنجیره‌ی تامین تقویت کرده است. فیلیپین و اندونزی بیش‌تر بر تولید تجهیزات محافظتی فردی (PPE) و تقاضای داخلی تمرکز دارند.
در سنگاپور نیز تمرکز بر نوآوری و ارتقای سامانه‌های سلامت عمومی، رشد بازار تجهیزات پزشکی را شتاب بخشیده است؛ هرچند مقررات جدیدی نظیر «طرح برچسب‌گذاری امنیت سایبری برای دستگاه‌های پزشکی» (Cybersecurity Labelling Scheme) ممکن است هزینه‌ی انطباق را افزایش دهد.

زیست‌پایداری در مرکز توجه: انقلاب سبز بازیافت بسپار
با افزایش نگرانی‌ها درباره‌ی آلودگی‌های ناشی از ریزپلاستیک‌ها (Microplastics)، کشورهای ASEAN با شدت بیش‌تری به سمت راه‌حل‌های زیست‌پایدار و بازیافت بسپارها حرکت می‌کنند.
در اندونزی، تنها ۱۰ درصد پسماندهای بسپاری بازیافت می‌شود. دولت این کشور با تخصیص ۱۸ میلیارد دلار برای اجرای برنامه‌ی ملی (۲۰۱۷–۲۰۴۰) درصدد کاهش ۷۰ درصد آلودگی دریایی ناشی از پلاستیک‌هاست. در همین راستا، پروژه‌هایی مانند کارخانه‌ی ۳۶ هزار تنی rPET توسط PT Alba Tridi و همکاری Danone-Aqua و Veolia در شرق جاوه در حال اجرا هستند.
Indorama Ventures نیز با سرمایه‌گذاری ۲۰۰ میلیون دلاری، تاسیسات جدیدی برای بازیافت سالانه ۲ میلیارد بطری PET در تایلند و اندونزی ایجاد کرده است. در ری‌یونگ، این شرکت به همراه Alpla از اتریش، سالانه ۳۰ هزار تن rPET غذایی و ۱۵ هزار تن rHDPE تولید می‌کند.
مالزی نیز با همکاری Plastic Energy بریتانیا، در حال ساخت نخستین کارخانه‌ی بازیافت شیمیایی پیشرفته با ظرفیت ۳۳ هزار تن در سال در جوهور است که تا سال ۲۰۲۶ (۱۴۰۵) به بهره‌برداری می‌رسد.
ویتنام با تولید سالانه ۳.۷ میلیون تن پسماند بسپاری و نرخ بازیافت تنها ۱۱ درصد، هدف‌گذاری افزایش ظرفیت بازیافت PET از ۶۰ به ۱۰۰ هزار تن تا سال ۲۰۲۶ را در دستور کار قرار داده است.

پیشتازی در زیست‌بسپارها
در حوزه‌ی زیست‌بسپارها (Biopolymers)، مالزی و تایلند پیشتاز منطقه هستند. مالزی با استفاده از پسماند نخل و الیاف زیستی، بسپارهایی چون PLA، PHA، و لیگنین تولید می‌کند. تایلند نیز ۹۰ درصد زیست‌بسپارهای خود را به بازارهایی چون ایتالیا، چین و آمریکا صادر می‌کند.
سرمایه‌گذاری‌های کلیدی شامل پروژه‌ی مشترک Total Corbion PLA (فرانسه – هلند)، NatureWorks (Cargill – PTT)، و Braskem Siam Company برای تولید پلی‌اتیلن زیستی، همگی در تایلند در حال اجرا هستند. هم‌چنین، شرکت PTT MCC از سال ۲۰۱۷ در حال تولید Bio-PBS از نیشکر است.

حضور پررنگ در K 2025
در نمایشگاه K 2025، نزدیک به ۵۰ شرکت از جنوب‌شرق آسیا حضور خواهند داشت. مالزی با ۱۵ غرفه، تایلند و سنگاپور هر یک با ۱۱ غرفه، حضوری پررنگ در عرصه‌ی جهانی بسپار خواهند داشت.