اختصاصی بسپار/ ۲۷۴ داور علمی، ۱۵ محور تخصصی و تمرکز بر فناوریهای آینده؛ روایت دکتر مهدی رفیعزاده، دبیر علمی از ISPST 2026

بسپار/ ایران پلیمر هفدهمین سمینار بینالمللی علوم و تکنولوژی پلیمر ایران (ISPST 2026) از ۲۶ تا ۲۸ آبانماه ۱۴۰۵ به میزبانی دانشگاه صنعتی امیرکبیر در تهران برگزار میشود. این رویداد علمی با هدف گردهمآوردن پژوهشگران، استادان دانشگاه، متخصصان و فعالان صنعت پلیمر، بستری برای تبادل آخرین دستاوردهای علمی و پژوهشی، ارائه مقالات و بررسی چالشها و افقهای پیشروی این صنعت فراهم میکند.
در آستانه برگزاری این رویداد، با دکتر مهدی رفیعزاده، در خصوص طراحی محورهای علمی، برنامهها و ویژگیهای این دوره از کنفرانس به گفتوگو پرداختیم.
بسپار- در طراحی برنامه علمی هفدهمین سمینار بینالمللی علوم و تکنولوژی پلیمر (ISPST 2026)، چه معیارهایی برای تعیین اولویتهای پژوهشی در نظر گرفتید؟ چگونه اطمینان حاصل میکنید که موضوعات و مقالات منتخب، علاوه بر نوآوری علمی، به مسائل واقعی صنعت پلیمر ایران نیز پاسخ دهند؟
رفیعزاده: موضوعات سمینار به دو دسته تقسیم شده اند، یک دسته که با عنوان seminar topics از آن یاد می شود. این دسته شامل موضوعاتی است که به بلوغ نسبی در مطالب نظری رسیده و در پژوهش بدنبال توسعه آنها هستند. دسته دیگر با عنوان special topics که براساس روندهای جدید پژوهش توسط کمیته علمی انتخاب می شوند. در این سمینار 12 عنوان سمینار و 3 عنوان خاص انتخاب شدند. این 12 موضوع سمینار با استفاده از موضوعات سمینارهای قبلی و پژوهش های جاری بین المللی و ملی انتخاب شدند. با عنایت به اینکه ISPST دارای سابقه 40 ساله بوده و این 17مین سمینار می باشد، لذا تجربه خوبی جهت انتخاب موضوعات در انجمن پلیمر و دانشگاه صنعتی امیرکبیر وجود دارد. لازم بذکر است که این 7مین سمینار ISPST که در دانشکده مهندسی پلیمر دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار می شود.
بسپار- هوش مصنوعی یکی از محورهای ویژه این دوره است. چرا این گزینه انتخاب شد و آیا زیرساخت داده و ظرفیت صنعتی کشور برای عبور از مطالعات آزمایشگاهی و رسیدن به کاربردهای صنعتی در این حوزه کفایت میکند؟ انتظار دارید در این کنفرانس چگونه به این گذار کمک شود؟
رفیعزاده: در سال های اخیر، با پیشرفت در فضای ابری، الگوریتمها باعث شده که هوش مصنوعی به عنوان یکی از ابزارهای مهم در بررسی، تجزیه و تحلیل گردد. در نتیجه توسعه در تحول دیجیتال و هوش مصنوعی در داخل کشور نیز مورد توجه واقع شده و حتی در تاسیس سازمان هوش مصنوعی قدم های برداشته شده است. ضمنا روند پژوهش های بین المللی نشانگر آن است که در زمینه علوم و مهندسی پلیمر تحقیقات بسیاری در مورد کاربرد هوش مصنوعی در علوم و مهندسی پلیمر در حال انجام است. از آنجا که یکی از اهداف سمینار ISPST معرفی و استفاده از زمینه های جدید است لذا این عنوان خاص انتخاب شده است. تاکنون 33 مقاله به سمینار ارائه شده است که حدود 5% از مقالات این سمینار می باشدو ضمنا توزیع محققین در دانشگاه های مختلف نشان می دهد که موضوع بدرستی انتخاب شده است.
بسپار- با توجه به قرار گرفتن اقتصاد چرخشی در میان محورهای ویژه کنفرانس، ارزیابی شما از فاصله میان پژوهشهای دانشگاهی و نیازهای عملی بازیافت در صنعت پلیمر ایران چیست؟ بهویژه در بازیافت مکانیکی و شیمیایی، چه مسائل فنی و فناورانهای باید در اولویت پژوهشگران قرار گیرد تا بازیافت از یک راهکار مدیریت پسماند به یک مسیر اقتصادی برای تولید مواد اولیه باکیفیت تبدیل شود؟ آیا اصولا این نگاه ضرورت آکادمیک را در صنعت بازیافت کشورمی بینید؟
رفیعزاده: در روشهای ارزیابی فناوری یکی از مهمترین روش ها TRL (Technology Readiness Level) است. TRLهای پائین مبتنی بر مبانی نظری و تحقیقات دانشگاهی است. منظور آن است که برای توسعه صنعتی، یکی از مهمترین نقاط شروع، تحقیقات آکادمیک میباشد. ضمنا در سال های اخیر با توجه به آلودگی های زیست محیطی پلیمرها، موضوع بازیافت و بهیافت بیش از پیش مورد توجه واقع شده است. در اهمیت این موضوع همین بس که در این سمینار یک پنل صنعتی با همراهی انجمن بازیافت پلیمر برگزار خواهد شد.
بسپار- در ارزیابی مقالات این دوره، چه سازوکارهایی برای انتخاب داوران و انتخاب مقالات طی شد؟ چه تعداد مقاله با چه دسته بندی هایی ارایه خواهد شد؟ (لطفا گزارش تفصیلی که لازم باشد مخاطب کنفرانس از پیش بداند) با توجه به حجم تولیدات علمی در حوزه پلیمر، چه سازوکارهایی میتواند مانع از غلبه کمیت بر کیفیت شود و مقالات دارای ارزش علمی و فناوری واقعی را برجسته کند؟
رفیعزاده: توزیع مقالات ارائه شده به سمینار در جدول زیر آورده شده است:

جهت بررسی مقالات تلاش گردید که از همکاری تمامی اعضای هیات مهندسی پلیمر و همکاران فعال در این زمینه استفاده شود. لازم بذکر است که کمیته علمی این سمینار بالغ بر 274 همکار می باشد. در فرآیند داوری نیز برای هر یکی از موضوعات 15 گانه یک سرگروه با تخصص مرتبط انتخاب شده که بر فرآیند انتخاب و انجام داوری نظارت داشته باشد. بدین ترتیب تمهیدات لازم در حفظ کیفیت برگزیده شده است.
بسپار- امسال بخش بین المللی یکی از هدفگیری های اصلی سمینار بود. چه موفقیت هایی با توجه به شرایط ژئوپلتیک کشور توانست حاصل شود؟
رفیعزاده: البته، در میراث 40 ساله ISPST یکی از اهداف مهم ارتباط با پژوهشگران در سطح جهانی بوده است. البته امسال با توجه به شرایط ملی و بین المللی با محدودیت های مواجهه بودیم. لذا، یکی از اهداف ارتباط با کشورهای همسایه بوده است.
بسپار- یکی از چالشهای دیرینه صنعت پلیمر ایران، فاصله میان دانشگاه و صنعت است. از دیدگاه شما، ISPST چه نقشی میتواند در شکلگیری همکاریهای پایدار میان دانشگاهها، شرکتهای دانشبنیان و بنگاههای صنعتی ایفا کند؟ چه سازوکاری را برای پیگیری دستاوردهای کنفرانس پس از پایان آن ضروری میدانید تا نتایج پژوهشها به توسعه محصول، انتقال فناوری یا حل مسائل تولید منجر شوند؟
رفیعزاده: تشکر از پرداختن به این مسئله مهم، در این سمینار تمهیدات زیر برای توسعه ارتباط میان دانشگاه و صنعت در این ISPST اتخاذ شده است:
- برگزاری پنل صنعتی تخصص با همکاری شرکت ملی پتروشیمی
- برگزاری پنل صنعتی تخصص با همکاری شرکت صنایع پتروشمی خلیج فارس
- برگزاری پنل صنعتی با همکاری انجمن ملی صنایع بازیافت پلیمر ایران
- برگزاری پنل صنعتی با همکاری انجمن تولیدکنندگان مستربچ و آمیزه های پلیمری ایران
- انتخاب مقاله برتر با رویکرد کاربرد صنعتی که فرآیند آن با همکاری یکی از شرکت های صنعتی انجام شده است.
علاوه بر این تعداد بسیاری از حامیان صنعتی در این سمینار وجود دارد. مجموع این فعالیتها با عنایت به شرایط موجود نشانگر توجه به سمینار و تمایل به توسعه همکارهای صنعتی می باشد.





