تجارت مستربچ و کامپاند زیر سایه بخشنامهها، محدودیتهای ارزی و اختلالات لجستیکی
بسپار/ ایران پلیمر گزارش بسپار از دومین نشست B2B کمیسیون بازرگانی انجمن تولیدکنندگان مستربچ و کامپاند ایران.
دومین نشست B2B کمیسیون بازرگانی انجمن تولیدکنندگان مستربچ و کامپاند ایران، چهارشنبه ۲۵ شهریورماه در اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران برگزار شد. نشستی که اگرچه با هدف بررسی مقررات تجارت خارجی و ایجاد زمینه برای ارتباط مستقیم میان اعضای انجمن شکل گرفته بود، اما بخش مهمی از گفتوگوها به مشکلات عملی فعالان صنعت در تأمین مواد اولیه، واردات، صادرات، تخصیص ارز، ثبت سفارش و حملونقل اختصاص یافت.
در این نشست،دکتر رضا رستمی، رئیس کمیسیون حملونقل، لجستیک و ترانزیت اتاق ایران، دکتر مقدسی، عضو کمیسیون واردات اتاق ایران، حیدر، دبیر انجمن تولیدکنندگان مستربچ و کامپاند ایران و دکتر خراسانی، عضو هیأتمدیره انجمن، در کنار جمعی از تولیدکنندگان و بازرگانان حضور داشتند.
از مرور بخشنامهها تا بیثباتی مقررات
دستور کار جلسه در سه محور اصلی دنبال شد: مرور آخرین قوانین و مقررات واردات و صادرات صنعت مستربچ و کامپاند، معرفی توانمندی شرکتهای متقاضی و ایجاد فضای B2B برای گفتوگو درباره تأمین مواد اولیه، واگذاری ارز حاصل از صادرات، رفع تعهد ارزی و توسعه همکاریهای تجاری.
در این بخش، تغییرات مقررات حوزه واردات و صادرات از ۹ اسفندماه ۱۴۰۴ تا ۲۵ شهریورماه ۱۴۰۵ مرور شد. تغییراتی که حوزههایی مانند صادرات محصولات شیمیایی و پلیمری، بازگشت ارز، سهمیهبندی، ثبت سفارش، تخصیص ارز، سقف رتبهبندی واردات، واردات مواد اولیه و ماشینآلات و رویههای گمرکی را دربرمیگرفت.
تعدد و تغییرات پیدرپی این مقررات، یکی از محورهای انتقاد فعالان اقتصادی بود. دکتر مقدسی، عضو کمیسیون واردات اتاق ایران، نیز با اشاره به همین مسئله، بر دشواری برنامهریزی فعالان اقتصادی در شرایطی که قواعد تجارت مرتب تغییر میکند، تأکید کرد.
مرز محل گذر، نه ایستگاه توقف کالا
بخش مهم دیگری از نشست به حملونقل و لجستیک اختصاص داشت. موضوعی که برای صنعتی وابسته به تأمین مواد اولیه و تجارت خارجی، مستقیما با قیمت تمامشده و استمرار تولید ارتباط دارد.
رضا رستمی، رئیس کمیسیون حملونقل، لجستیک و ترانزیت اتاق ایران، با تأکید بر اهمیت این موضوع گفت: مرز محل گذر است، نه ایستگاهی برای توقف کالا. رستمی در اظهارات خود درباره مشکلات ترانزیت، بر موضوعاتی مانند محدودیتهای مرزی و ضرورت تسهیل عبور کامیونها تأکیدکرد.
او با اشاره به وضعیت تردد کامیونهای ایرانی در مسیر اروپا، گفت در 5 ماهه سال جاری تنها ۱۴۹ دستگاه کامیون برای اروپا اعزام شدهاند. در حالی که در سالهای گذشته این رقم حدود ۲۷ تا ۴۰ هزار دستگاه بوده است. به گفته او، در شرایط فعلی بخش عمده کامیونهای فعال در این مسیرها به ترکیه و بلغارستان میروند.
رستمی با طرح این پرسش که چرا کامیونهای ایرانی نمیتوانند به اروپا بروند، به موانعی مانند ویزا و الزامات بیمهای اشاره کرد. به گفته او، ایران که از سال ۱۳۵۱ عضو نظام «بیمه سبز» بوده، از اول ژانویه ۲۰۲۴ از این نظام تعلیق شده است. از این رو مروری بر پیگیری های صورت گرفته برای رفع تعلیق اشاره داشت. او همچنین بر ضرورت حل مسائل مرتبط با بیمه و سازوکارهای تجارت و حملونقل بینالمللی تأکید کرد.
به اعتقاد رستمی، نقش حملونقل در اقتصاد کالا بسیار فراتر از جابهجایی است: مواد اولیه باید بهموقع به کارخانه برسد و محصول نیز باید با هزینه و زمان مناسب به بازار منتقل شود. از همین رو، نرخ حملونقل مستقیماً بر قیمت تمامشده و قدرت رقابت کالا اثر میگذارد.
همچنین با اشاره به پیگیری تشکیل «ستاد گذر» در دولت، بر ضرورت توجه به نقش حملونقل در اقتصادی شدن کالا و رقابتی شدن آن از نظر زمانی تأکید کرد
وقتی ثبت سفارش قدیمی با قیمت امروز میرسد
در ادامه، یکی از تولیدکنندگان حاضر در جلسه از تجربه تأخیر در تخصیص ارز گفت. ثبت سفارشی که سال گذشته انجام شده، اکنون به مرحله تخصیص ارز رسیده، اما در این فاصله قیمتها تغییر کرده و تأمین کالا با شرایط جدید دیگر توجیه اقتصادی زمان ثبت سفارش را ندارد. این تجربه، یکی از مسائل اصلی تجارت مواد اولیه را نشان میدهد: فاصله میان ثبت سفارش، تخصیص ارز و ورود کالا ممکن است آنقدر طولانی شود که شرایط اقتصادی معامله در زمان تحقق آن با زمان تصمیمگیری کاملاً متفاوت باشد.
تیتان و بازار پیگمنتها
بیثباتی قیمت تیتان و افزایش شدید قیمت برخی پیگمنتها نیز از دیگر موضوعات مطرحشده بود. در جلسه، درباره دلایل این افزایش قیمت و همچنین حاشیه سود برخی پیگمنتها بحث شد و یکی از حاضران رقم ۲۰۰ تا ۲۵۰ درصد را برای سود برخی از این مواد عنوان کرد. طرح این موضوع نشان میدهد که فعالان صنعت علاوه بر مسائل مقرراتی، با ابهام درباره قیمت و سازوکار تأمین برخی مواد اولیه وارداتی نیز مواجهاند. محدودیت ثبت سفارش برخی مواد نیز از دیگر مشکلات مطرحشده بود.
B2B، جایی برای دیدن مسئله از نزدیک
در بخش B2B نشست، تعدادی از بازرگانان و شرکتهای حاضر، ضمن معرفی خود و حوزه فعالیتشان، ظرفیتها و زمینههای همکاری تجاری خود را برای دیگر حاضران تشریح کردند. این بخش فرصتی بود تا اعضای انجمن با فعالیت، توانمندیها و حوزههای کاری یکدیگر آشنا شوند و زمینههای احتمالی همکاری مستقیم میان تولیدکنندگان و بازرگانان مورد توجه قرار گیرد.
پس از این معرفیها، گفتوگوها به مسائل و مشکلاتی رسید که فعالان اقتصادی در جریان فعالیت روزمره خود با آنها مواجهاند. از تأمین مواد اولیه و تخصیص ارز گرفته تا ثبت سفارش، نوسان قیمت مواد، تعهدات ارزی و حملونقل.
در واقع، بخش B2B نشست از معرفی ظرفیتهای موجود در میان اعضا آغاز شد و در ادامه، به طرح چالشهایی رسید که در عمل میتواند مانع تبدیل این ظرفیتها به همکاری تجاری شود. همین پیوند میان معرفی توانمندیها و بیان مشکلات، فضای جلسه را از یک نشست صرفاً معرفی شرکتها فراتر برد و گفتوگو درباره موانع واقعی تجارت را نیز دربر گرفت.
مسئله، فقط قانون نیست
دومین نشست B2B کمیسیون بازرگانی انجمن تولیدکنندگان مستربچ و کامپاند ایران، تصویری از مجموعه مشکلات بههمپیوسته ارائه کرد: تغییر مقررات، دشواری تخصیص ارز، محدودیت ثبت سفارش، نوسان قیمت مواد اولیه و اختلالات حملونقل.
برای صنعتی که هم به تأمین مواد اولیه وابسته است و هم محصول خود را به زنجیرههای مختلف تولید میرساند، ثبات مقررات، دسترسی به مواد، امکان عبور روان کالا و پیشبینیپذیری هزینه حمل، همگی بخشی از یک مسئله واحد هستند: قابلیت پیشبینی فعالیت اقتصادی.
