خبر خوش معاونت علمی برای دانش‌بنیان‌ها: ۴.۲ همت تأمین مالی و بیمه رایگان ۱۰ ساله
بسپار/ ایران پلیمر رئیس مرکز تأمین مالی و توسعه سرمایه‌گذاری معاونت علمی ریاست‌جمهوری از توسعه مدل «هم‌افزا» با بیش از ۴.۲ همت مصوبه، طراحی «اوراق توسعه فناوری» و اجرای طرح غیردولتی «بیمه رایگان کام» خبر داد که علاوه بر ایجاد سرمایه کارآفرینی برای مردم، منابع پایداری را به سمت شرکت‌های دانش‌بنیان و مناطق محروم هدایت می‌کند.
دکتر حامد رفیعی در گفت‌وگو با ایسنا در تشریح برنامه‌های این مرکز در راستای فرمایشات مقام معظم رهبری، گفت: در پیام مقام معظم رهبری، چند مطالبه مهم و مرتبط با مأموریت مرکز تأمین مالی و توسعه سرمایه‌گذاری مطرح شده است؛ از جمله تبدیل ظرفیت علمی و نخبگانی کشور به اقتدار علمی و فناورانه، رفع گلوگاه‌های فناوری، تقویت خوداتکایی و از همه مهم‌تر، ایجاد پیوند پایدار میان دانشگاه، صنعت و بازار.
وی افزود: از نگاه ما، تحقق این مطالبات فقط با تولید علم و توسعه فناوری امکان‌پذیر نیست؛ بلکه باید سازوکارهایی وجود داشته باشد که منابع مالی و سرمایه‌گذاری را به سمت این ظرفیت‌ها هدایت کند و مسیر تبدیل دانش به فناوری، فناوری به محصول و محصول به ارزش اقتصادی را هموار کند. به همین دلیل، برنامه‌های مرکز را در چند محور دنبال می‌کنیم.
رفیعی محور نخست این برنامه‌ها را «تأمین مالی توسعه فناوری‌های راهبردی و رفع گلوگاه‌های فناورانه» عنوان کرد و ادامه داد: مقام معظم رهبری بر ضرورت دستیابی به اقتدار علمی و فناورانه و رفع وابستگی‌های فناورانه کشور تأکید کرده‌اند. یکی از الزامات تحقق این هدف، فراهم کردن منابع مالی متناسب با مقیاس و ماهیت پروژه‌های بزرگ فناورانه است. در همین راستا، طراحی مدل «اوراق توسعه فناوری» را دنبال می‌کنیم تا با فراهم شدن مجوزهای لازم، امکان تجهیز منابع و هدایت آن‌ها به سمت پروژه‌های بزرگ و راهبردی فناوری فراهم شود.
رئیس مرکز تأمین مالی و توسعه سرمایه‌گذاری معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری خاطرنشان کرد: استفاده از ظرفیت منابع صندوق توسعه ملی برای حمایت از طرح‌های دانش‌بنیان و اولویت‌دار، با هدف توسعه توان تولید داخلی و کاهش وابستگی فناورانه، از دیگر برنامه‌های ما است.
رفیعی، محور دوم برنامه‌های این مرکز را «ایجاد پیوند مؤثر میان شرکت‌های دانش‌بنیان و صنعت» عنوان کرد و ادامه داد: یکی از تأکیدات صریح مقام معظم رهبری، اتصال پایدار و مستمر نهاد علم و تحقیق به صنعت و بازار مصرف است. این اتصال زمانی شکل می‌گیرد که شرکت‌های بزرگ صنعتی، نیازهای فناورانه خود را از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان تأمین کنند و برای این همکاری، سازوکارهای مالی مناسب وجود داشته باشد. مدل «هم‌افزا» را دقیقا با چنین رویکردی طراحی و اجرا کرده‌ایم.
به گفته وی در این مدل، ظرفیت مالی شرکت‌های بزرگ، صندوق نوآوری و شکوفایی، شرکت‌های دانش‌بنیان و شبکه بانکی در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند تا تامین مالی شرکت‌های دانش‌بنیان در زنجیره‌های واقعی تولید تسهیل شود.
رئیس مرکز تأمین مالی و توسعه سرمایه‌گذاری معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری با تاکید بر اینکه تاکنون بیش از ۴.۲ همت تأمین مالی سرمایه در گردش در این مدل به تصویب رسیده و در حال پرداخت است و با رشد بالایی، این نوع تأمین مالی در حال توسعه است، خاطر نشان کرد: محور سوم برنامه‌های مرکز با عنوان «جلوگیری از توقف فعالیت شرکت‌های فناور به دلیل مشکلات نقدینگی و مطالبات» است؛ وقتی بر اتصال علم به صنعت و بازار تأکید می‌کنیم، باید توجه داشته باشیم که این ارتباط صرفاً با ایجاد قرارداد همکاری محقق نمی‌شود؛ شرکت دانش‌بنیان باید بتواند محصول خود را تحویل دهد، مطالباتش را وصول کند و فعالیت تولیدی و فناورانه خود را ادامه دهد.
وی ادامه داد: به همین دلیل، توسعه ابزارهایی مانند فاکتورینگ فناورانه و مدل تأمین مالی پایدار زنجیره تأمین دانش‌بنیان را دنبال می‌کنیم تا شرکت‌ها بتوانند بر مبنای نیاز و مطالبات واقعی و تأییدشده خود به منابع مالی دسترسی پیدا کنند. همچنین الگوسازی برای استفاده از برات الکترونیکی و اوراق گام دانش‌بنیان در زنجیره‌های تأمین دانش‌بنیان را در دستور کار داریم. این ابزارها به پایداری ارتباط شرکت‌های فناور با صنعت و بازار و جلوگیری از اختلال در زنجیره تولید کمک می‌کنند.
این مقام مسئول در تشریح محور چهارم یعنی «به‌رسمیت‌شناختن ارزش اقتصادی دانش و دارایی‌های فناورانه» توضیح داد: در پیام مقام معظم رهبری بر خلاقیت، نوآوری و تبدیل استعدادهای علمی به توانمندی‌های مؤثر در پیشرفت کشور تأکید شده است. یکی از موانع موجود در مسیر تبدیل این ظرفیت‌ها به فعالیت اقتصادی، آن است که بخش مهمی از دارایی شرکت‌های دانش‌بنیان، مانند دانش فنی، نرم‌افزار، فناوری و مالکیت فکری، در نظام سنتی تأمین مالی به‌درستی شناسایی نمی‌شود. در همین راستا، توسعه سازوکارهای ارزش‌گذاری و توثیق دارایی‌های نامشهود و طراحی مدل‌هایی مانند «پارک سرمایه‌ساز» را دنبال می‌کنیم تا این دارایی‌ها نیز بتوانند در تقویت سرمایه و افزایش ظرفیت تأمین مالی شرکت‌های فناور نقش‌آفرینی کنند.
رفیعی، محور پنجم برنامه‌های این مرکز را «بهره‌گیری از ظرفیت‌های مردمی برای ایجاد رفاه و تأمین مالی پایدار تولید» برشمرد و ادامه داد: یکی از برنامه‌های مهمی که در مرکز دنبال می‌کنیم، طرح ملی «کام؛ کارآفرینی آینده من» با محوریت بیمه کام است. این طرح را می‌توان نمونه‌ای بی‌بدیل از تلاش برای پیوند دادن منافع اقتصادی مردم با توسعه سرمایه‌گذاری و تولید در کشور دانست. در این طرح، آحاد جامعه بدون پرداخت هیچ‌گونه هزینه مستقیمی، از یک بیمه سرمایه‌گذاری برخوردار می‌شوند. منابع حاصل از سازوکار طرح طی یک دوره ۱۰ ساله تجمیع و سرمایه‌گذاری خواهد شد و سود حاصل از این سرمایه‌گذاری نیز به ذخایر و منافع مردم افزوده می‌شود.
وی اضافه کرد: در پایان این دوره، منافع قابل‌توجهی برای افراد ایجاد خواهد شد که می‌توانند از آن برای کارآفرینی و راه‌اندازی فعالیت‌های اقتصادی هدفمند استفاده کنند.
رئیس مرکز تأمین مالی و توسعه سرمایه‌گذاری معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری با تاکید بر اینکه اهمیت طرح «کام» صرفا به منافع بیمه‌ای و سرمایه‌گذاری افراد محدود نمی‌شود، یادآور شد: یکی از ویژگی‌های مهم آن، پیوند دادن این منابع با توسعه اقتصاد دانش‌بنیان و محرومیت‌زدایی است. بر اساس سازوکار پیش‌بینی‌شده، ۲۵ درصد کل منابع ذخیره‌ای تجمیع‌شده طی این دوره، در زیست‌بوم دانش‌بنیان و با رویکرد حمایت از اشتغال پایدار و فناورانه در مناطق محروم و روستایی سرمایه‌گذاری خواهد شد. این رقم می‌تواند در طول زمان به منبع بسیار قابل‌توجهی برای توسعه فعالیت‌های اقتصادی و فناورانه در این مناطق تبدیل شود.
رفیعی اظهار کرد: نکته مهم این است که این منابع از طریق یک سازوکار غیردولتی و بدون نیاز به مداخله دولت در ایجاد و تجمیع آن‌ها شکل می‌گیرد. بنابراین، علاوه بر ایجاد منافع برای مردم و فراهم کردن منابع پایدار برای تولید و تولید فناورانه می‌تواند بخشی از فشار تأمین مالی را از بودجه عمومی دولت بردارد. از سوی دیگر، رایگان بودن این بیمه برای آحاد جامعه، ظرفیت افزایش چشمگیر ضریب نفوذ بیمه را نیز فراهم می‌کند. به این ترتیب، طرح کام به دنبال تحقق هم‌زمان چند هدف است: افزایش رفاه مردم، گسترش پوشش بیمه‌ای، ایجاد امکان کارآفرینی برای شهروندان، توسعه سرمایه‌گذاری در اقتصاد دانش‌بنیان و حمایت از اشتغال پایدار در مناطق محروم و روستایی.
رئیس مرکز تأمین مالی و توسعه سرمایه‌گذاری معاونت علمی ریاست‌جمهوری، خاطرنشان کرد: این طرح از نظر ما نمونه‌ای از آن چیزی است که در راستای رهنمودهای مقام معظم رهبری باید دنبال کنیم؛ یعنی استفاده از ظرفیت‌های مردمی برای پیشرفت کشور، تقویت تولید و فناوری، توجه به مناطق محروم و ایجاد ساز و کارهایی که بدون اتکای مستمر به منابع بودجه‌ای دولت، منافع اقتصادی آن به مردم بازگردد.
رفیعی، محور ششم برنامه‌های مرکز را «جهت‌دهی سرمایه‌گذاری‌ها به سمت مسائل و اولویت‌های واقعی کشور» عنوان کرد و گفت: مقام معظم رهبری بر نقش علم و فناوری در حل مسائل اساسی کشور از جمله آب، خاک، غذا و انرژی تأکید کرده‌اند. از این منظر، یکی از وظایف ما این است که فرصت‌های سرمایه‌گذاری را به نیازهای واقعی کشور پیوند دهیم و برای توسعه فناوری‌های موردنیاز این حوزه‌ها، سازوکارهای مناسب تأمین مالی و مشارکت سرمایه‌گذاران را طراحی کنیم. به اعتقاد ما، سرمایه‌گذاری زمانی بیشترین اثر را در پیشرفت کشور خواهد داشت که علاوه بر بازده اقتصادی، به توسعه توانمندی فناورانه و رفع یکی از نیازهای واقعی کشور نیز منجر شود.
وی خاطرنشان کرد: در مجموع، برداشت ما از این رهنمودها برای حوزه مأموریت مرکز این است که تأمین مالی نباید صرفاً به پرداخت تسهیلات به شرکت‌ها محدود شود؛ بلکه باید به زیرساختی برای شکوفایی ظرفیت نخبگان، توسعه فناوری‌های پیشرفته، تقویت تولید دانش‌بنیان و اتصال پایدار علم به صنعت و بازار تبدیل شود. هدف ما این است که ظرفیت علمی و فناورانه کشور، در مسیر تبدیل ایده به فناوری و فناوری به محصول و بازار، به دلیل نبود سازوکارهای مناسب تأمین مالی متوقف نماند و بتواند به اقتدار علمی و اقتصادی کشور و حل مسائل مردم منجر شود.
