اختصاصی بسپار/ رشد سالانه ده درصدی در انتظار بازار لاستیکهای سیلیکونی تا ۲۰۳۴؛ خودروهای برقی و تجهیزات پزشکی پیشران رشد
گروه ترجمه و تولید محتوا در بسپار/ایران پلیمر تازهترین گزارش موسسه Polaris Market Research نشان میدهد بازار جهانی لاستیکهای سیلیکونی در آستانه یک دوره رشد پرشتاب قرار گرفته است. ارزش این بازار که در سال ۲۰۲۵ حدود ۸٫۰۳ میلیارد دلار برآورد شده، پیشبینی میشود تا سال ۲۰۳۴ به ۱۹٫۳۴ میلیارد دلار برسد؛ رشدی که با نرخ متوسط سالانه ۱۰٫۳ درصد همراه خواهد بود.
به اعتقاد تحلیلگران، گسترش خودروهای برقی، افزایش تقاضا برای تجهیزات پزشکی پیشرفته، توسعه صنایع الکترونیک و رونق ساختوساز، مهمترین عوامل رشد این بازار در دهه آینده خواهند بود.
چرا لاستیکهای سیلیکونی اهمیت بیشتری پیدا کردهاند؟
لاستیکهای سیلیکونی گروهی از مواد لاستیکی بر پایه بسپارهای سیلیکونی هستند که به دلیل پایداری گرمایی زیاد، مقاومت شیمیایی، انعطافپذیری و زیستسازگاری، در بسیاری از کاربردهای مهندسی کارکرد بهتری نسبت به موادی مانند EPDM، لاستیک طبیعی و لاستیکهای گرمانرم (TPE) ارائه میکنند.
این ویژگیها باعث شده است استفاده از این مواد در قطعات خودرو، تجهیزات پزشکی، سامانههای الکترونیکی، چسبها، درزگیرها و پوششهای ساختمانی بهطور مستمر افزایش یابد.
خودروهای برقی، موتور محرک بازار
صنعت خودرو همچنان بزرگترین مصرفکننده لاستیکهای سیلیکونی به شمار میرود. این مواد در تولید آببندها، درزگیرها، شلنگها، کلاهک شمع و سایر قطعات مقاوم به گرما کاربرد گستردهای دارند.
اما رشد واقعی بازار با توسعه خودروهای برقی شتاب گرفته است. در این خودروها، لاستیکهای سیلیکونی در بستههای باتری، تجهیزات الکترونیک قدرت و سامانههای مدیریت گرمایی به دلیل خواص عایق برقی و قابلیت جذب ارتعاش، نقش کلیدی ایفا میکنند.
ساختوساز نیز به کمک سیلیکون آمده است
رشد شهرنشینی و افزایش سرمایهگذاری در پروژههای عمرانی نیز از دیگر عوامل توسعه این بازار محسوب میشود. مقاومت زیاد در برابر پرتو فرابنفش، رطوبت و شرایط جوی باعث شده لاستیکهای سیلیکونی در تولید انواع درزگیرها و پوششهای ساختمانی، بهویژه برای اتصال شیشه، بتن، فولاد و آلومینیوم، جایگاه ویژهای پیدا کنند.
لاستیک سیلیکونی مایع؛ رهبر بازار
بر اساس این گزارش، لاستیک سیلیکونی مایع (Liquid Silicone Rubber یا LSR) در سال ۲۰۲۵ بیشترین سهم بازار را در اختیار داشته است.
انعطافپذیری زیاد، مقاومت در برابر سایش و قابلیت قالبگیری دقیق، این ماده را به گزینهای مناسب برای تولید انبوه قطعات پیچیده در صنایع پزشکی و الکترونیک تبدیل کرده است.
در مقابل، سیلیکونهای ولکانششونده در دمای بالا (HTV) همچنان برای کاربردهای سنگین در صنایع خودرو و ماشینآلات مورد استفاده قرار میگیرند و سیلیکونهای ولکانششونده در دمای محیط (RTV) نیز به دلیل سهولت مصرف، جایگاه خود را در تولید پوششها و درزگیرها حفظ کردهاند.
رشد قالبگیری تزریقی
از نظر فناوری تولید، پیشبینی میشود قالبگیری تزریقی سریعترین رشد را در سالهای آینده تجربه کند. این روش علاوه بر کاهش هزینه تولید، امکان ساخت قطعات پیچیده با دقت بالا و شمار زیاد را فراهم میکند؛ مزیتی که برای صنایع پزشکی، الکترونیک و خودروسازی اهمیت ویژهای دارد.
آسیا پیشتاز، اروپا سریعترین رشد را تجربه میکند
منطقه آسیا-اقیانوسیه در سال ۲۰۲۵ بیش از نیمی از تقاضای جهانی لاستیکهای سیلیکونی را به خود اختصاص داده است. توسعه صنایع خودرو، الکترونیک و ساختوساز در چین، ژاپن و کره جنوبی، مهمترین عامل این برتری محسوب میشود.
در مقابل، پیشبینی میشود اروپا طی سالهای آینده بالاترین نرخ رشد منطقهای را ثبت کند. افزایش سرمایهگذاری در تحقیق و توسعه، تمرکز بر تولید پایدار و رشد صنایع خودروسازی، تجهیزات پزشکی و ساختمان، از مهمترین عوامل این روند هستند. آلمان نیز بهعنوان یکی از قطبهای اصلی توسعه این بازار در اروپا معرفی شده است.
مقررات سختگیرانه، محرک نوآوری
گسترش استانداردهایی مانند FDA، ISO 10993، REACH و RoHS تولیدکنندگان را به سمت توسعه لاستیکهای سیلیکونی کمانتشار (Low VOC)، غیرسمی و ایمن سوق داده است؛ بهویژه برای کاربردهایی مانند تجهیزات پزشکی و بستهبندی یا تجهیزات در تماس با مواد غذایی.
به اعتقاد تحلیلگران، این الزامات قانونی در سالهای آینده روند توسعه فرمولبندیهای جدید و پایدارتر را سرعت خواهد بخشید.
چاپ سهبعدی؛ بازار جدید لاستیکهای سیلیکونی
یکی از روندهای نوظهور این صنعت، ورود لاستیکهای سیلیکونی به حوزه ساخت برهمافزا (چاپ سهبعدی) است.
برای نمونه، شرکت Elkem در سال ۲۰۲۴ دو گونه جدید با نامهای AMSil 20503 و AMSil 92102 را برای کاربردهای چاپ سهبعدی معرفی کرد که با هدف بهبود قابلیت چاپ و افزایش ماندگاری مواد توسعه یافتهاند.
چالشهای پیشرو
با وجود چشمانداز مثبت بازار، این صنعت همچنان با برخی چالشها روبهرو است. نوسان قیمت فلز سیلیکون و متیل کلرید موجب افزایش هزینه تولید شده و فرایند پخت به نسبت طولانی و پیچیدگی بیشتر فراورش در مقایسه با لاستیکهای گرمانرم، همچنان استفاده از این مواد را در برخی کاربردهای حساس به هزینه محدود میکند.
با این حال، تحلیلگران معتقدند توسعه خودروهای برقی، تجهیزات پزشکی پوشیدنی، چاپ سهبعدی و مصالح ساختمانی زیستپایدار، فرصتهای تازهای را پیش روی صنعت لاستیکهای سیلیکونی قرار خواهد داد. در نتیجه، این مواد بیش از گذشته به یکی از گزینههای اصلی برای پاسخگویی به نیازهای مهندسی نسل آینده تبدیل خواهند شد.
