اختصاصی بسپار/ جایزه ایگ نوبلِ شیمی ۲۰۲۵: افزودن تفلون به رژیم غذایی!/ آیا بازیگران هالیوود برای لاغر شدن پلاستیک میخورند؟
گروه ترجمه و تولید محتوا در بسپار/ایران پلیمر جایزه Ig Nobel 2025 در رشته شیمی به گروهی از پژوهشگران آمریکایی تعلق گرفت که پیشنهاد دادهاند پودر تفلون (PTFE) میتواند بهعنوان یک مکمل کاهش وزن استفاده شود. ایدهای که در نگاه اول خندهدار به نظر میرسد، اما وقتی کمی دقیقتر بررسی شود، پرسشهای جدیتری را پیش میکشد.
نوبل خندهدار یا جایزه Ig Nobel (ایگ نوبل)
جایزه Ig Nobel هر سال توسط مجلهی علمی-طنز Annals of Improbable Research در دانشگاه هاروارد برگزار میشود. این جایزه به پژوهشهایی داده میشود که در نگاه اول باعث خنده میشوند، ولی بعد باعث فکر کردن!
جایزههای Ig Nobel در واقع نسخهای طنزآمیز و شوخی از جایزهی Nobel (نوبل) است — اما با هدفی جدی پشتِ طنز!
چرا تفلون؟
پژوهشگران سالهاست به دنبال یافتن راهی هستند که افراد بتوانند بدون محدود کردن خوردن تا حد احساس سیری، وزن کم کنند. این حس سیری بهطور عمده از کش آمدن معده ناشی میشود. بنابراین تفلون میتواند همان افزودنی خوراکی بدون کالری و گوارش ناپذیر باشد.
• فیبرهای گوارش ناپذیر یک گزینهاند، اما مصرف زیادشان مشکلات گوارشی ایجاد میکند.
• اینجاست که پودر PTFE بهعنوان گزینه مطرح شد: گوارش ناپذیر، مقاوم در برابر گرما، نرم و بیمزه، دارای ضریب اصطکاک کم، با عبور راحت از دستگاه گوارش.
شواهد آزمایشگاهی
طبق گزارشها، دوپونت در دهه ۱۹۶۰ آزمایشهایی روی موشهای آزمایشگاهی انجام داده بود. نتایج نشان داد که رژیم غذایی حاوی ۲۵ درصد پودر PTFE در طول ۹۰ روز باعث کاهش وزن بدون عوارض جانبی شد.
اما در سال ۲۰۱۳ (زمان ثبت پتنت این ایده)، هنوز موضوعاتی مانند ریزپلاستیکها و مواد شیمیایی PFAS به دغدغههای عمومی تبدیل نشده بودند. به همین دلیل، امروز سازمانهایی مانند FDA هرگز چنین افزودنیای را تایید نمیکنند.
وقتی شوخی به واقعیت نزدیک میشود
یکی از نویسندگان Plastics Today روز دروغ آوریل همین امسال، به شوخی نوشته بود که بازیگران هالیوود برای لاغر شدن پلاستیک میخورند! حالا با دریافت این جایزه، او با خنده میپرسد: «آیا من پیشگو هستم؟ یا فقط شوخیام خیلی واقعی شد؟»
