اختصاصی بسپار/ ۱۰ روند برتر فناوری در صنعت پلاستیک و لاستیک ۲۰۲۶
گروه ترجمه و تولید محتوا در بسپار/ایران پلیمر با شروع سال ۲۰۲۶، این پرسش مطرح است که محرکهای اصلی رشد آینده صنعت پلاستیک و لاستیک چه خواهند بود؟ بهگزارش Adsale Plastics Network، پاسخ این سوال در موج فناوریهای نوظهور نهفته است. در این مقاله ۱۰ روند برتر فناوری در صنعت پلاستیک و لاستیک ۲۰۲۶» (Top 10 Technology Trends in Plastics and Rubber 2026) رونمایی شده است. این گزارش صرفا یک مرور روندها نیست، بلکه بهعنوان یک «راهنمای عملی آینده»، بینش رهبران جهانی صنعت را با تحلیلهای تخصصی تلفیق میکند.
روند نخست: شتاب تحول هوش مصنوعی
با پیشرفت خوارزمیک(الگوریتم)ها و افزایش بهرهوری پردازش داده، کاربرد هوش مصنوعی (AI) در صنایع پلاستیک و لاستیک در سال ۲۰۲۶ شتاب بیشتری خواهد گرفت. این فناوری بهدلیل کاهش موانع پیادهسازی در مقیاس صنعتی، به ابزاری کلیدی برای افزایش بهرهوری، کاهش هزینه و پاسخ به فشارهای زیستمحیطی تبدیل شده است. سه ویژگی اصلی این روند عبارتاند از:
• یکپارچگی عمیق با اینترنت اشیای صنعتی (Industrial IoT) در فرایندهایی مانند قالبگیری تزریقی (Injection Molding)، رانشگری (Extrusion) و قالبگیری دمشی (Blow Molding)
• سامانههای تطبیقی (Adaptive Systems) برای بهینهسازی بلادرنگ پارامترهای فرایندی
• گسترش بازرسی کیفی مبتنی بر AI از تشخیص عیوب تا آزمونهای کارکردی
روند دوم: مسیرهای متنوع برای مواد دوستدار محیط زیست
مواد زیستپایه (Bio-Based)، پلاستیکهای بازیافتی و مواد بازیافتپذیر، دیگر صرفا پاسخ به مقررات نیستند، بلکه بهعنوان سرمایهگذاری راهبردی (Strategic Investment) در الگوهای کسبوکار آینده مطرحاند. طراحی برای بازیافتپذیری از مرحله نخست توسعه محصول، استفاده از زیستتودههای غیرخوراکی و افزایش کاربرد بسپارهای بازیافتی، از محورهای کلیدی این روند هستند.
روند سوم: سازگاری تجهیزات بازیافت مواد چندمادهای
با تنوع روزافزون پسماندهای پلاستیکی، تجهیزات بازیافت چندمادهای (Multi-Material Recycling Equipment) نقش مهمی در افزایش انعطافپذیری تولید و سودآوری ایفا میکنند. بازیافت زیمایهای (Enzymatic Recycling)، بازیافت منسوج به منسوج (Textile-to-Textile) و فناوری جذب و استفاده از کربن (CCU) از مصادیق این روند بهشمار میروند.
روند چهارم: همزمان همزمان زیستپایداری و کارکرد افزودنیها
افزودنیها به متغیری تعیینکننده در تمایز محصولات تبدیل شدهاند. حرکت بهسوی افزودنیهای بدون آنتیموان و بدون فلوئور و افزایش تقاضا برای چندکارکردیبودن (Multifunctionality)، از مهمترین جهتگیریهای فناورانه در این حوزه است.
روند پنجم: فیلمهای عاملدار نازک، مقاوم و سدگر
تمرکز فناوری فیلم بر فیلمهای تکمادهای (Mono-Material Films)، فیلمهای با سدگری زیاد (High-Barrier) و با افزایش سرعت فرآورش، کاربردهایی از بستهبندی تا نمایشگرهای الکترونیکی و جداکنندههای باتری را تحتتاثیر قرار داده است.
روند ششم: مواد سبکوزن برای صنایع نوظهور
سبکسازی (Lightweighting) به عامل کلیدی در صنایعی مانند هواگردهای کمارتفاع، رباتهای انساننما و خودروهای نوین تبدیل شده و با تقویت الیافی (Fiber Reinforcement) و اسفنجسازی (Foaming) پیوند خورده است.
روند هفتم: پیشرفتهای چندبعدی در پلاستیکهای پزشکی
افزایش تقاضا برای تجهیزات پزشکی، نیاز به زیستسازگاری (Biocompatibility)، پایداری شیمیایی و مواد نرم کارآمد را برجسته کرده است. پلیاولفینها و بسپارهای مهندسی ویژه، نقش مهمی در این تحول دارند.
روند هشتم: بهینهسازی جامع فناوریهای صرفهجویی انرژی
تمرکز از کاهش مصرف نقطهای به بهینهسازی کل سامانه در ماشینآلات قالبگیری تزریقی، دمشی، رانشگری و گرماشکلدهی (Thermoforming) تغییر یافته است؛ از ماشینهای تمامبرقی (All-Electric) تا بازیابی انرژی و تجهیزات جانبی کممصرف.
روند نهم: قالبگیری چندمادهای و یکپارچهسازی کارکردها
قالبگیری تزریقی چندمادهای (Multi-Material Injection Molding)، قالبگیری چندلایه و تلفیق فرایندها، راهکاری برای پاسخ به پیچیدگیهای طراحی، کاهش زمان تولید و افزایش دقت محسوب میشوند.
روند دهم: افزایش دقت و دوام سامانههای راهگاه گرم
افزایش کاربرد مواد مهندسی پیشرفته، نیازمند راهگاههای گرم (Hot Runners) با دقت بیشتر، پوششهای مقاوم به سایش و طراحی قالبهای چندحفرهای (High-Cavity) است.
فراخوان ارائه مطالعات موردی
Adsale Plastics Network از شرکتها و فعالان صنعت دعوت کرده است مطالعات موردی محصولات و پروژههای خود را در چارچوب «۱۰ روند برتر فناوری پلاستیک و لاستیک ۲۰۲۶» ارسال کنند.
