اختصاصی بسپار/ گفتوگو با طراح ارشد شرکت ON درباره زیستپایداری، نوآوری و آیندهی طراحی کفش
گروه ترجمه و تولید محتوا در بسپار/ایران پلیمر در جریان نمایشگاه K 2025، تمرکز شرکتها بر روی نوآوریهای بسپاری و زیستپایدار افزایش یافته است. در همین راستا، «کریس لفتری» (Chris Lefteri)، طراح شناختهشده در حوزهی مواد، با «تیلو برونر» (Thilo Brunner)، مدیر ارشد طراحی شرکت «On Running»، گفتوگویی عمیق درباره راهبرد طراحی، کارکرد مواد، فرایندهای نوآورانه و زیستپایداری انجام داده است. این مصاحبه در تیم خبری K انجام و در این گروه رسانه ای ترجمه و بازنشر می شود.
کریس: تیلو، لطفا درباره فلسفه طراحی در شرکت ON بگو. شما چه رویکردی را در این سالها بنا کردهاید؟
تیلو:
فلسفه ما ریشه در نوعی نگاه سوئیسی دارد. نوعی نگاه صنعتی که بر پایهی سهضلعی مشخصی شکل گرفته: کارکرد (Functionality) در پایه، زیستپایداری (Sustainability) در میانه و طراحی ظاهری (Styling) در راس. ما هیچوقت کار را با طراحی ظاهر شروع نکردیم؛ اول مواد، کارکرد و فرایند تولید را بررسی میکنیم. باور دارم که مواد و فرایندها در آینده بیش از گذشته طراحی را تعریف خواهند کرد.
کریس: آیا میتوان گفت ON یکی از معدود شرکتهاییست که اولویتش مواد است؟
تیلو:
ما خودمان را شرکت “نوآوریمحور” میدانیم. در ON، همیشه وضع موجود را زیر سوال میبریم؛ چه در ورزش، چه در فناوری، مواد یا فرایندها. برای من، اول کارکرد مهم است، بعد زیستپایداری.
کریس: آیا زیستپایداری از همان ابتدا جزو اولویتهای شرکت بود؟
تیلو:
در آغاز، مثل هر شرکت نوپای دیگری، باید اول مطمئن میشدیم کفشها راحت، با دوام و قابل تولید هستند. اما با گذشت زمان و کسب تجربه، زیستپایداری به بخش مهمی از مسیر ما تبدیل شد. وقتی مکانیک کفش تثبیت شد و عمر آن را تضمین کردیم، توانستیم سراغ گامهای مهمتر در حوزهی محیطزیست برویم.
کریس: پروژهی Cyclon که کفشی اشتراکی و کاملا بازیافتپذیر است، نسبتا زود معرفی شد. چطور به چنین ایدهای رسیدید؟
تیلو:
ON از سال ۲۰۱۰ آغاز بهکار کرد. در طول این سالها، ما هم روی گامهای کوچک کار کردیم، هم پروژههای بزرگی مثل Cyclon یا پروژهی Lightspray که در المپیک پاریس نمایش داده شد. در Lightspray، کفشها نه با دوخت، بلکه با اسپری کردن سرهمبندی میشوند. این نوع نگاه به فرایند تولید، دریچهای نو به سوی مباحثی مانند زیستپایداری گشود.
کریس: واقعا پروژه Lightspray فوقالعاده بود. چطور موفق شدید آن را به تولید انبوه برسانید؟
تیلو:
کلید موفقیت، توانایی در مقیاسپذیر کردن نوآوری است. اجرای یک نوآوری در شرایط آزمایشگاهی آسانتر است؛ ولی وقتی صحبت از تولید صد هزار یا میلیونها کفش است، ماجرا متفاوت میشود. با این حال، اولین مدل Lightspray اکنون تجاری شده و در بازار موجود است.
کریس: چه چیزی باعث میشود خطرپذیری را در سازمان حفظ کنید؟ این تصمیمی طراحیمحور است یا مدیریتی؟
تیلو:
ترکیبی است. اما در مقایسه با بسیاری از شرکتها، طراحی در ON جایگاه تصمیمسازی دارد. نوآوری نیاز به مهندسی راهبردی دارد؛ باید برای ریسکپذیری، انضباطی خاص در سازمان نهادینه شده باشد.
کریس:به نظر میرسد همکاری میان طراحی، مهندسی و تامین در شرکت شما قوی است.
تیلو:
دقیقا همینطور است و خوشحالم که متوجه آن شدید.
کریس: درباره پروژه Cyclon بیشتر بگو. چه ویژگیهایی دارد؟
تیلو:
Cyclon کفشی است در قالب اشتراک ماهانه، فقط در رنگ سفید عرضه میشود تا فرایند بازیافت بهینه شود. این کفش، آینهای است از جایگاهی که صنعت و مصرفکننده اکنون در آن ایستادهاند. ما باید مصرفکننده را هم آموزش دهیم که برخی انتخابها، اگر از نگاه زیستمحیطی ببینیم، دیگر ممکن نیستند.
کریس: هدف بزرگی دارید: تغییر انتظارات تاریخی مصرفکننده. اینکه دیگر نتواند از میان ده رنگ انتخاب کند!
تیلو:
درست است، ولی در عین حال نمیخواهم آینده را فقط به خاکستری و بژ محدود کنیم. امیدوارم فناوریهای نوین، مجموعهای جدید از رنگها را برایمان بسازد. مفهومی که من آن را “زیباییگرایی زیستپایداری” مینامم.
کریس: و این مدل اشتراکی، مقرون بهصرفه هم هست؟
تیلو:
در سوئیس، هزینه ماهانه اشتراک حدود ۳۰ فرانک است (حدود ۳۶۰ فرانک در سال). اگر دوندهای نیمهحرفهای باشید، حداقل دو جفت کفش در سال مصرف میکنید. این مدل نهتنها ارزانتر است، بلکه به شما امکان بازگرداندن و بازیافت کامل را هم میدهد.
کریس: هنوز هم چالشهای کارکردی با مواد بازیافتی وجود دارد، درست است؟
تیلو:
بله، برخی مواد، پس از بازیافت، بخشی از کارکردشان را از دست میدهند. بهخصوص وقتی در مورد کفشهایی با کارکرد بسیار بالا برای ورزشکاران حرفهای صحبت میکنیم. گاهی نوآوری معطوف به وزن یا جهندگی است و زیستپایداری در اولویت دوم قرار میگیرد. واقعیت این است که ما همیشه بین این دو باید تعادل برقرار کنیم.
کریس: و پروژه CleanCloud چطور پیش میرود؟ همان کفشی که از گازهای خروجی کارخانههای فولاد، مادهی اولیه تولید میکرد.
تیلو:
ما در این پروژه نقش یاریگر را داریم. با شریکان تولیدی، ایده را شکل میدهیم، تجسم میکنیم و به واقعیت تبدیلش میکنیم. این همکاری بین طراح، شیمیدان و صنعتگر، کلید پیشرفت ماست.
کریس: شما در مورد زیستپایداری بسیار شفاف هستید؛ حتی فهرست تامینکنندگانتان را منتشر میکنید. این رویکرد جسورانهایست.
تیلو:
برای من، شفافیت ارزشمندترین اصل است. باید رویاپردازی کنیم، اما برای تحقق آنها برنامه هم داشته باشیم. ترانمایی، هم برای مصرفکننده و هم برای صنعت، راهگشاست.
کریس: سوال پایانیام کمی احساسی است. خاطرهی پررنگ دوران کودکیات درباره مواد چیست؟
تیلو:
دستهی چاقوی سوئیسی! اولین شیئی که حس میکردم مال خودم است. سطح صیقلیاش مثل سنگریزهای در جیب بود و با گذر زمان، زیباتر هم میشد.
کریس:فوقالعاده بود! ممنون از گفتوگوی الهامبخشتان.
