اختصاصی بسپار/ گفتوگو با دیرک هاردو: بازیافت شیمیایی؛ راهی تازه برای زیستپایداری در صنعت بستهبندی
گروه ترجمه و تولید محتوا در بسپار/ایران پلیمرگفتوگو با Dirk Hardow از شرکت SÜDPACK درباره تحول بازیافت در صنعت پلیمر توسط VDMA انجام و در این رسانه ترجمه و باز نشر می شود.
در حالیکه حدود ۹۰ درصد از بستهبندیهای پلاستیکی امروزی همچنان از مواد اولیه نو تولید میشوند، صنعت بسپار به دنبال راهحلهایی زیستپایدارتر است. براساس مطالعهای از WWF تحت عنوان Verpackungswende jetzt! («تحول بستهبندی، همین حالا!»)، تا سال ۲۰۴۰ میتوان بیش از ۲۰ میلیون تُن پلاستیک نو را از چرخه تولید حذف کرد. شرکت آلمانی SÜDPACK با تمرکز بر بازیافت شیمیایی بهعنوان راهکاری مکمل برای بازیافت مکانیکی، گامهای مهمی در راستای تحقق این هدف برداشته است.
در گفتوگویی اختصاصی با K-Mag، آقای Dirk Hardow، مدیر واحد کسبوکار فیلمهای عاملدار و آمیزهها (Functional Films and Compounds) در SÜDPACK، به پرسشهایی درباره کارکرد، مزایا و چالشهای بازیافت شیمیایی پاسخ میدهد.
آقای Hardow، لطفا بهطور خلاصه بفرمایید که بازیافت شیمیایی چگونه کار میکند؟
در بازیافت شیمیایی، پلاستیکهای مصرفشده در یک فرایند با دمای زیاد و بدون حضور اکسیژن به نفت تَفکافت (Pyrolysis Oil) تبدیل میشوند. این نفت بهعنوان جایگزین نفت خام در تولید بسپارهای جدید مورد استفاده قرار میگیرد. ما در SÜDPACK از این ماده برای تولید فیلمهای عاملدار با کیفیت استفاده میکنیم که برای بستهبندی مواد غذایی و دارویی با الزامات بهداشتی سختگیرانه مناسب هستند.
این فرایند برای چه نوع موادی مناسب است؟
برخلاف بازیافت مکانیکی، بازیافت شیمیایی قابلیت بازفرآوری پلاستیکهای آلوده، مخلوط و چندلایهای را دارد که از نظر فنی یا اقتصادی نمیتوان آنها را بهصورت مکانیکی بازیافت کرد. این پلاستیکهای پیچیده، مانند فیلمهای چندلایه بستهبندی گوشت، پنیر، ماهی یا نان، پیشتر بهسادگی بازیافتناپذیر بودند، اما اکنون با فناوری ما میتوان آنها را به چرخه بازگرداند.
در حال حاضر در حال سرمایهگذاری روی چه نوع فناوری بازیافت شیمیایی هستید؟
ما روی یک فرایند پیشرفته گرماشیمیایی بهنام «مستقیم به نفت تبدیل شدن» سرمایهگذاری کردهایم که در یک مرحله، هیدروکربنهای جامد را به مایع تبدیل میکند. این سامانهها در همکاری با شریک صنعتی ما در شهر Ennigerloh (منطقه Münsterland) پیادهسازی شدهاند و از مارس ۲۰۲۱ (اسفند ۱۳۹۹) با گواهی ISCC Plus از منظر زیستپایداری مورد تایید قرار گرفتهاند.
چه چیزی این فرایند را از دیگر روشهای بازیافت شیمیایی متمایز میکند؟
فناوری ما برخلاف فرایندهای شناختهشدهای مانند gasification یا تَفکافت، از انعطافپذیری بیشتری در مورد نوع خوراک ورودی برخوردار است. پلاستیکها الزامی ندارند که حتما منشا پلیاولفینی داشته باشند. همچنین نیازی به سواچینی دقیق زبالههای پلاستیکی قبل از بازیافت نیست. هرچند طبیعیست که هرچه جریان پسماند یکنواختتر باشد، بازده بازیافت نیز بیشتر خواهد بود.
آیا این فرایند از منظر زیستپایداری نیز مزیتی دارد؟
قطعا. دمای فرایند کمتر از ۴۰۰ درجه سلسیوس است که این باعث جلوگیری از تشکیل کک و گازهای سمی تفکافت میشود. همچنین انرژی از طریق اصطکاک مستقیما به ماده تزریق میشود که این امر منجر به مصرف کمتر انرژی میگردد.
افزون بر این، بر خلاف بازیافت مکانیکی که در آن کیفیت خروجی به ترکیب ورودی بستگی دارد، بازیافت شیمیایی همواره محصولی با کیفیت و ثابت تولید میکند.
ماده بازیافتی حاصل چه کیفیتی دارد؟
محصول حاصل، که با نام Circular Liquid Resource (CLR) به بازار عرضه میشود، شباهت زیادی به نفت خام یا محصولات مشتقشده از آن دارد. این مایع میتواند در پالایشگاهها و واحدهای پتروشیمی بهطور کامل جایگزین منابع نفتی شود. این نفت از نظر ذخیرهسازی، قابلیت اختلاط با نفت و امکان استفاده در فرایندهای موجود، یک حلقه بازگردانی واقعی برای منبع هیدروکربنی بهشمار میرود.
در مورد بازیافت مکانیکی چطور؟ هنوز هم نقش مهمی دارد؟
بازیافت مکانیکی بدون شک یکی از ارکان زیستپایداری است، اما کارکرد آن محدود است. بهویژه در حوزهی بستهبندیهای غذایی، تنها نوع خاصی از پلاستیک مانند پلیاتیلنترفتالات (PET) اجازهی استفاده دوباره پیدا کرده است. در حالیکه بازیافت مکانیکی با کاهش کیفیت همراه است (پدیده فرویافت Downcycling)، بازیافت شیمیایی چنین محدودیتی ندارد.
همچنین حجم مورد نیاز مواد بازیافتی برای رعایت مقررات جدید PPWR (Packaging and Packaging Waste Regulation) تنها از طریق بازیافت مکانیکی قابل تامین نیست. بنابراین ما نیازمند ترکیب فناوریها، تعریف چارچوبهای شفاف حقوقی و فراهمسازی شرایط سرمایهگذاری هستیم.
نوآوری شرکتهایی چون SÜDPACK نشان میدهد که آیندهی صنعت بسپار نهتنها به کیفیت محصول، بلکه به کارکردهای زیستپایدار و متعهدانه در برابر محیطزیست گره خورده است. بازیافت شیمیایی، در کنار دیگر فرایندها، میتواند نقش مکمل مهمی در تحقق اقتصاد چرخشی (Circular Economy) ایفا کند و مسیر تازهای را برای مدیریت هوشمند منابع پلاستیکی بگشاید.
(ادامه دارد …)
متن کامل این مقاله را در شماره 274 ماهنامه بسپار که در نیمه مرداد ماه 1404 منتشر شده است، می خوانید.
در صورت تمایل به دریافت نسخه نمونه رایگان و یا دریافت اشتراک با شماره های ۰۲۱۷۷۵۲۳۵۵۳ و ۰۲۱۷۷۵۳۳۱۵۸ داخلی ۳ سرکار خانم ارشاد تماس بگیرید. نسخه الکترونیک این شماره از طریق طاقچه و فیدیبو قابل دسترسی است.
