کاربرد رو به گسترش پلییورتان در ساختوساز
بسپار/ ایران پلیمر پلییورتان در انواع کاربردهای ساختمانی مورد استفاده قرار میگیرد؛ از قاببندهای اسفنجی سخت گرفته تا چسبها و درزگیرها، پوششها و همچنین بهعنوان ماده اتصالدهنده در قاببندهای چوبی چندسازه.
در سال ۲۰۲۴، مجموعا 83/5 میلیون تن پلییورتان برای این بازارها در سراسر جهان تولید شد.
مناطق اروپا، خاورمیانه و آفریقا (EMEA) بیشترین میزان تولید را به خود اختصاص داده است و پس از آن آمریکای شمالی و آسیا قرار دارند. تولید آمریکای جنوبی در مقایسه با این مناطق بسیار کم است.
رشد این بخش بهطور بسیار نزدیکی بازتابدهنده عملکرد صنعت ساختوساز است، بهویژه شاخصهایی مانند شروع پروژههای مسکونی، تکمیل واحدهای مسکونی و صدور مجوزهای ساخت. در مورد محصولات اسفنج سخت، مصرف همچنین تحتتاثیر نیاز به عایقکاری کارآمدتر ساختمانها قرار دارد.
در سال ۲۰۲۴، بازار جهانی ساختوساز 3/2 درصد رشد کرد؛ رشدی که نسبت به سال قبل کاهشیافته محسوب میشود. در حالی که پروژههای زیرساختی محرک رشد بودند، ساختوساز مسکونی با رکود یا کاهش مواجه شد.
بزرگترین دسته محصولات، قاببندهای روکشمنعطف هستند، شامل تختههای PIR یا پلیایزو (polyiso boardstock) و پس از آن قاببندهای ساندویچی و اسفنج پاششی پلییورتان (SPF) قرار دارند. بخشهای مربوط به چسبها، درزگیرها و پوششها اندکی کوچکتر هستند.
در تمام این حوزهها، پلییورتان با مواد جایگزین رقابت میکند؛ موادی مانند EPS، XPS و الیاف معدنی برای عایقکاری، اپوکسیها برای چسبها، و سیلیکونها برای درزگیرها.
شیمی پلییورتان معمولا گرانتر است، اما در بسیاری از کاربردها عملکردی بهمراتب برتر دارد.
اسفنج پلییورتان بهعنوان یک عایق گرمایی برجسته عمل میکند و با بهبود کارایی گرمایی در دیوارها، سقفها و کفها، منجر به کاهش هزینههای گرمایش و سرمایش میشود. قابلیت چسبندگی قوی و چندمنظوره پلییورتان، آن را به گزینهای ممتاز برای درزگیری اتصالات، ترکها و شکافها در بخشهای مختلف ساختمان و عناصر سازهای تبدیل کرده است. همچنین میتوان از آن برای اتصال مواد مختلفی مانند چوب، فلز، پلاستیک و شیشه استفاده کرد.
در همین حال، پوششهای پلییورتان حفاظت، دوام و عایقکاری بسیار خوبی فراهم میکنند و بهطور گسترده در صنعت ساختوساز و ساختمانسازی مورد استفاده قرار میگیرند. غشاهای مایع پلییورتان نیز برای عایقبندی رطوبتی به کار میروند و یک لایه مقاوم و انعطافپذیر ایجاد میکنند که سطوح را در برابر آسیبهای ناشی از آب محافظت میکند.
در نهایت، پلییورتان بهعنوان چسباننده در محصولات چوب چندسازه عمل میکند و استحکام، مقاومت در برابر رطوبت و دوام این محصولات را افزایش میدهد.
برای دوره ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۸، شرکت IAL رشد سالانه متوسط 3/3 درصد را برای محصولات پلییورتان ساختمانی پیشبینی میکند.
بالاترین نرخ رشد برای قاببندهای سخت ناپیوسته و عایقکاری لوله در لوله (pipe-in-pipe) انتظار میرود.
رشد کمتر برای اسفنج تختال سخت (rigid slabstock) و اسفنح تکجزئی (OCF) پیشبینی شده است.
محصولات چسبها، درزگیرها و پوششها (CAS) نیز رشد سالانه ثابت حدود 3 درصد را نشان میدهند.
در منطقه EMEA، بزرگترین دستهها شامل قاببندهای سخت پیوسته و قاببندهای روکشمنعطف هستند. انتظار میرود که بالاترین نرخهای رشد مربوط به اسفنج پاششی و لولههای پیشعایقشده باشد. مورد دوم از توسعه و نوسازی سامانههای گرمایش و سرمایش منطقهای (district heating & cooling) سود میبرد.
در آمریکای شمالی، تختههای پلیایزو (polyiso boardstock) بخش اصلی تولید را تشکیل میدهند و پس از آن اسفنج پاششی قرار دارد. پلیایزو در کاربردهای پوشش سقف ساختمانهای تجاری، مانند انبارها و مراکز داده، محبوب است، در حالی که SPF معمولا در کاربردهای مسکونی برای عایقکاری و محافظت در برابر شرایط جوی بهکار میرود.
تولید آمریکای جنوبی معمولا بسیار کمتر است و بزرگترین بخشها شامل پوششهای معماری و قاببندهای ساندویچی هستند. تولید درزگیرهای پلییورتانی و لولههای پیشعایقشده در این منطقه ناچیز است.
در همین زمان، در آسیا مهمترین بخشها شامل قاببندهای سخت، پوششهای معماری و پوششهای سقف/ مخزن/ عرشه هستند.
این خبر در شماره شانزدهم مجله پلی یورتان در زمستان 1404 منتشر شده است.
