اختصاصی بسپار/گفت و گوی بسپار با محمدجواد محمودی، مدیرعامل پتروریچ: در بسیاری از بخشها، مواد بازیافتی عملاً جایگزین مواد نو شدهاند و روند تقاضا در این حوزه صعودی است
بسپار/ایران پلیمر مجموعه پتروریچ از سال ۱۳۹۷ فعالیت خود را در حوزه بازیافت مواد پلیمری در گریدهای مختلف آغاز کرده است. مدیرعامل این شرکت می گوید: در سالهای ابتدایی، تمرکز ما بر تثبیت فرآیند تولید، ایجاد زیرساختهای فنی و تجهیز خطوط فرآوری بود. بهتدریج، با تقویت فرایندهای عملیاتی و ارتقای دانش فنی مجموعه، ظرفیت تولید افزایش یافت و توانستیم حجم تولید را به شکل معناداری ارتقا دهیم. در سال ۱۴۰۰ موفق شدیم صادرات محصولات خود را به کشورهای همجوار آغاز کنیم؛ از جمله جمهوری آذربایجان، ترکمنستان و ازبکستان. صادرات ما عمدتاً در قالب مواد اولیه مورد استفاده برای تولید سبد میوه، انواع ظروف پلاستیکی اعم از ظروف آشپزخانه و بهداشتی، و نیز لولههای ساختمانی انجام میشود. در این بخش، تمرکز ویژهای بر تولید گرانولهای پلیپروپیلن کوپلیمر داشتهایم که در تولید لولههای آب و برخی کاربردهای مرتبط با پلیاتیلن نیز مورد استفاده قرار میگیرند. در کنار توسعه بازارهای صادراتی، توانستیم بازار داخلی را نیز حفظ کنیم و بهصورت همزمان در هر دو حوزه فعالیت داشته باشیم. برنامهریزی تولید ما بر اساس ظرفیت موجود و متناسب با نیاز هر دو بازار تنظیم میشود، بهگونهای که تعادل میان تأمین تقاضای داخلی و انجام تعهدات صادراتی حفظ شود. این رویکرد، جایگاه ما را در بازار گرانولهای بازیافتی پلیپروپیلن تثبیت کرده و امکان رقابتپذیری مستمر را فراهم آورده است.
بسپار– با توجه به شرایط فعلی صنعت پتروشیمی ایران و محدودیت دسترسی به مواد اولیه نو، چه تغییراتی در تقاضای بازار برای گرانولهای بازیافتی PP پیشبینی میکنید؟
محمودی: تولید ما کاملاً مبتنی بر سفارش و نیاز مشتریان تعریف میشود. بسته به درخواست مشتری، گریدهای مختلفی از محصولات را در هر دو بخش صادراتی و داخلی تولید میکنیم. در شرایط فعلی که دسترسی به مواد اولیه ویرجین با محدودیتهایی همراه است، طبیعتاً توجه صنایع پاییندستی به سمت مواد بازیافتی افزایش یافته است. ظرفیت تولید مستقیم ما ماهانه حدود ۲۰۰ تن است و در صورت استفاده از ظرفیتهای غیرمستقیم و همکاریهای برونسپاری، این میزان میتواند تا حدود ۵۰۰ تن در ماه افزایش یابد. این انعطافپذیری در ظرفیت تولید، امکان پاسخگویی به نوسانات بازار را فراهم میکند. به نظر میرسد در صورت تداوم محدودیتهای تأمین مواد نو، روند تقاضا برای گرانولهای بازیافتی PP همچنان رو به رشد باشد و سهم این مواد در سبد مصرف صنایع افزایش یابد.
بسپار– خوراک ورودی در فرآیند تولید شما از چه منابعی تأمین میشود و چه چالشهایی در یکنواختی و کیفیت این مواد وجود دارد؟
محمودی: مواد ورودی ما عمدتاً از شرکتهای معتبر تأمین میشود؛ به این معنا که ضایعات خطوط تولید آنها وارد مجموعه ما شده و در چرخه بازیافت قرار میگیرد. این ضایعات ابتدا در مجموعه ما به پرک تبدیل میشوند و سپس در یک زنجیره تولیدی مشخص، وارد خط شستوشو شده و آلودگیهای احتمالی آنها بهطور کامل حذف میشود. پس از آن، مواد آماده ورود به مرحله اکستروژن شده و در نهایت به گرانول مناسب برای فرآیند تزریق تبدیل میشوند. چالش اصلی در این بخش، یکنواختی مواد ورودی است. در شرایط فعلی و با کاهش تولید در برخی شرکتها، میزان ضایعات صنعتی نیز کاهش یافته و به تبع آن، تأمین مواد اولیه با دشواری بیشتری همراه شده است. در چنین شرایطی، ناچار هستیم بخشی از مواد مورد نیاز را از بازار آزاد تأمین کنیم. این موضوع باعث پیچیدهتر شدن فرآیند کنترل کیفیت میشود، زیرا احتمال وجود ناخالصی در این مواد بیشتر است. بنابراین، لازم است در فرآیند تولید، کنترلهای دقیقتری اعمال شود و در صورت لزوم از مواد افزودنی مناسب استفاده کنیم تا کیفیت محصول نهایی حفظ شود.
بسپار– یکی از نگرانیهای اصلی مصرفکنندگان، نوسان خواص مکانیکی و فرآیندی مواد بازیافتی است. شما چه راهکارهایی برای کنترل کیفیت، تثبیت خواص (مانند MFI، استحکام و ضربهپذیری) و افزایش قابلیت اطمینان محصول دارید؟
محمودی: مهمترین راهکار ما، کنترل دقیق مواد از بدو ورود به کارخانه است. تمامی محمولههای ورودی از نظر حفظ خواص اولیه مورد ارزیابی قرار میگیرند تا اطمینان حاصل شود که مواد، ویژگیهای پایه خود را از دست ندادهاند. در طول فرآیند تولید نیز بهصورت مستمر آزمونهای مکانیکی و تست شاخص جریان مذاب (MFI) انجام میشود. در صورتی که درصدی از خواص مورد نظر کاهش یافته باشد، با استفاده از افزودنیهای تخصصی که در اختیار داریم، خواص اصلاح و به سطح مورد نیاز رسانده میشود. مشتریان معمولاً دیتاشیت فنی مورد انتظار خود را در اختیار ما قرار میدهند و ما نیز بر اساس همان مشخصات، تولید را تنظیم میکنیم. به بیان دیگر، تولید ما کاملاً مهندسیشده و مبتنی بر نیاز دقیق مشتری است. این فرآیند باعث میشود نوسانات به حداقل برسد و قابلیت اطمینان محصول در کاربردهای مختلف حفظ شود.
بسپار- با توجه به رشد نیاز صنایع پاییندستی، گرانولهای بازیافتی PP شما بیشتر در چه کاربردهایی مورد استفاده قرار میگیرند و آیا محدودیتی برای برخی کاربردها وجود دارد؟
محمودی: نوع کاربرد کاملاً وابسته به گرید تولیدی است. محصولات ما در حوزههای بهداشتی، ساختمانی و خودرویی مورد استفاده قرار میگیرند. در بسیاری از این کاربردها محدودیتی وجود ندارد، مشروط بر آنکه استانداردهای مربوطه اجازه استفاده از مواد بازیافتی را بدهند.
تنها در مواردی که استانداردهای بهداشتی الزام به استفاده از مواد ویرجین داشته باشند، امکان ورود مواد بازیافتی محدود میشود. بهطور مشخص، در کاربردهای غذایی و بیمارستانی محدودیتهایی وجود دارد. اما در سایر بخشها، در صورتی که از نظر بهداشتی مانعی وجود نداشته باشد، ما میتوانیم از لحاظ خواص مکانیکی دقیقاً همان مشخصاتی را ارائه دهیم که مشتری درخواست کرده است.
بسپار- از منظر اقتصادی، استفاده از مواد بازیافتی در شرایط فعلی ایران تا چه حد توانسته جایگزین واقعی مواد نو شود؟ آیا این جایگزینی پایدار است یا مقطعی؟
(ادامه دارد …)
متن کامل این گفت و گو را در شماره284 ماهنامه بسپار که در نیمه خردادماه 1404 منتشر شده است، می خوانید.
در صورت تمایل به دریافت نسخه نمونه رایگان و یا دریافت اشتراک با شماره های ۰۲۱۷۷۵۲۳۵۵۳ و ۰۲۱۷۷۵۳۳۱۵۸ داخلی ۳ سرکار خانم ارشاد تماس بگیرید. نسخه الکترونیک این شماره از طریق طاقچه و فیدیبو قابل دسترسی است.
