اختصاصی بسپار/ آیا در بخش‌های کاملا رشدیافته مانند پوشرنگ و پوشش، هم‌چنان دست‌یابی به نوآوری‌هایی فراتر از تقاضای بازار امکان‌پذیر است؟

بسپار/ ایران پلیمر  حتی در بخش‌های کاملا رشدیافته مانند پوشرنگ و پوشش، هم‌چنان دست‌یابی به نوآوری‌هایی فراتر از تقاضای بازار امکان‌پذیر است. مسائلی مانند پویایی بازار، قوانین مربوط به محیط زیست، بومسازگان تامین مالی و تجاری‌سازی فناوری‌های نوظهور، همه با هم در حال ایجاد فرصت‌هایی برای توزیع درست بازار هستند. درک این المان‌ها (مانند تاثیر آن‌ها بر روی یکدیگر) منجر به موفقیت در اقتصاد رقابتی جهانی امروزی می‌شود.

زمانی‌که درباره توزیع درست و صحیح بازار صحبت می‌کنیم، به معرفی یک محصول، خدمات یا نوآوری رجوع می‌کنیم که اساسا نحوه فعالیت صنعت را تغییر می‌دهد. چنین تغییراتی که معمولا به دلیل پیشرفت فناوری و یا تغییر در مدل‌های تجاری رخ می‌دهند از خارج از شبکه ثبت‌شده نشات می‌گیرند. و نتیجه چیست؟ نوآوری‌های دگرگون‌ساز موفق که نه تنها منابع درامد جدید برای خالقان ایجاد می‌کند، بلکه انتظارات مصرف‌کنندگان را دوباره شکل داده و بازیگران را ناگزیر به چالش می‌کشد که هر دو منجر به نوآوری‌های بیشتر می‌شوند.

نمونه‌های تحول در بازار

صنعت پوشش می‌تواند چندین مشاهده مختلف از تحول‌های بازار داشته باشد، اما در اینجا دو مورد بیان خواهد شد: پوشش‌های سرد بام و پوشرنگ‌های لایه‌ نازک محافظ.

• پوشش‌های سرد بام

پوشش‌های سرد بام با انعکاس بیشتر نور خورشید و جذب کمتر گرما در مقایسه با مواد متداول و استاندارد ساخت بام، بازار مواد ساختمانی را دچار اختلال کرده است. ذخیره انرژی، پایداری به قوانین و مزایای زیست‌محیطی و پایداری پوشش‌های سرد بام، مثال‌هایی هستند از اینکه چگونه نوآوری می‌تواند موجب خلق پیشنهادها و ارزش‌های جدید هم‌راستا با نیاز بازار و تغییر قوانین شود.

شرکت‌های مختلفی پیش‌نمونه‌ها(prototypes) و یا پوشش‌های سرد بام موثر با قابلیت تجاری شدن، توسعه و ارائه داده‌اند. یک مثال عالی، شرکت نوآفرین به نام EnKoat است که فناوری‌های چند اختراع شده آن‌ها در دانشگاه ایالتی آریزونا، توسعه و بهبود یافته‌اند.

سامانه‌های بازدارنده آب‌و‌هوا و گرما IntelliKoat شامل نوآوری ذخیره انرژی گرمایی پیشرفته هستند که به عنوان سدکننده گرما عمل کرده و انتقال گرما به روش رسانایی را کاهش می‌دهد. این محصول دارای فناوری رنگدانه فرابنفش-فروسرخ نیز هست که به عنوان انعکاس‌دهنده گرما عمل کرده و انتقال گرما تابشی را به حداقل می‌رسانند. مخترعین، سامانه رزین را برای افزایش مقاومت در برابر شرایط جوی و انعطاف‌پذیری در طول زمان؛ به دقت انتخاب کرده‌اند.

این شرکت، برخلاف دیگران که معمولا به داده‌ها و اطلاعات مشتق‌شده از آزمایشگاه استناد می‌کنند،‌ با پیمانکاران همکاری کرده و سامانه IntelliKoat را طی چند مرتبه و در محیط بررسی و تایید کرده است. این محصول در سال 2024 تجاری شده و برای فروش در دسترس است.

• پوشرنگ‌های لایه‌ نازک محافظ

بیشتر مردم با پوشرنگ‌های لایه‌ نازک محافظ در غالب پوشش‌های خودرویی با قابلیت ایجاد محافظت و فام برای خودروها و سطوح کامیون‌ها و یا ایجاد طرح‌ها و طراحی‌هایی که دست‌یابی به آن‌ها با پوشرنگ‌های سنتی دشوار است، آشنا هستند. نوآوری موجب افزایش پذیرش توسط سایر بخش‌ها مانند هوافضا، ساختمان‌سازی و انرژی شده و این امر انتظارات موجود در زمینه دوام، زیبایی‌شناسی و مسئولیت‌پذیری زیست‌محیطی را بازتعریف کرده است.

تکامل فناوری پوشرنگ‌های لایه‌ نازک محافظ منجر به پیشرفت‌های بیشماری در زمینه‌های زیبایی‌شناسی و عملکردی بیشماری شده است. درنتیجه بخش‌های بیشتری به دلیل مقاومت به فرابنفش (جلوگیری از تجزیه و تخریب و زردشدن)، خواص آب‌گریزی (نانوپوشش‌ها به فناوری پوشرنگ‌های لایه‌ نازک توانایی دفع آب، آلودگی و سایر ناسالم‌کننده‌ها را می‌دهد)، مقاومت به سایش و فرسایش بی‌نظیر و شفافیت بالا (با پیشرفت‌های انجام‌شده در پلی یورتان‌ها)، خواص خودترمیم‌شوندگی ( بسپارها می‌توانند تحت گرما موجب ناپدیدشدن خراش‌ها شوند) و موارد دیگری به فناوری پوشرنگ‌های لایه‌ نازک روی آورده‌اند.

فناوری پوشرنگ‌های لایه‌ نازک در مقایسه با پوشرنگ‌های سنتی، مزایای مرتبط با پایداری بیشتری دارند زیرا فناوری پوشرنگ‌های لایه‌ نازک به تولیدکنندگان امکان حذف اتاق‌های پوشرنگ سنتی در کارخانه‌ها را داده که منجر به کاهش آلودگی‌های خطرناک در هوا و مصرف انرژی، می‌شود. علاوه‌براین، فناوری پوشرنگ‌های لایه‌ نازک نیاز به انرژی کمتر برای تولید و اعمال داشته و در عین حال، موجب انتشار ترکیبات آلی فرار کمتری شده و محافظت طولانی‌مدت‌تری را ارائه می‌دهد. این محصولات اختلال‌گر، اهداف پایداری را از طریق کاهش نشر گازهای گلخانه‌ای، کم‌گردن پسماند و بهبود بازده انرژی، حمایت می‌کنند.

ارزیابی بازار هدف

نخستین گام در توسعه یا تجاری‌سازی هرگونه نوآوری، ایجاد درکی عمیق از بازار هدف است. تحلیل و ارزیابی کارآمد بازار، شامل چندین مؤلفه کلیدی است که در ادامه به تفصیل آمده است.

توان درآمدزایی و رشد نوآوری: باید بازارهایی را هدف قرار دهد که دارای ارزش و مسیرهای رشد روشنی هستند. این جنبه‌ها را از طریق مولفه‌هایی مانند اندازه بازار و نرخ رشد سالانه مرکب کمی‌سازی کنید تا اطمینان یابید که بازار برای تحقق بازگشت سرمایه به اندازه کافی بزرگ است و در عین حال، چشم‌انداز رشد در آینده را نیز فراهم می‌کند.

پویایی‌های بازار و رقابت: شناسایی بازیگران، محل وقوع رشد و دگرگونی‌هایی که هم‌اکنون در جریان است، زیربنای راهبرد و سرمایه‌گذاری را تشکیل می‌دهد. کدام رقیبان پیش‌از‌این در بازار هدف فعال شده‌اند؟ آیا محصولات مشابهی در حال حاضر در دسترس است؟ چه ویژگی‌ای نوآوری شما را متمایز می‌کند؟ تحلیل رقابتی شما را قادر می‌سازد تا وضعیت فعلی و نیازهای برآورده‌نشده را شناسایی کنید تا بتوانید نوآوری و شرکت خود را به درستی در بازار جایابی کنید.

محدودیت‌های مقرراتی: سازگاری با مقررات زیست‌محیطی و ایمنی (مانند محدودیت‌های ترکیبات آلی فرار و ممنوعیت‌های مواد پِرفلوئوروآلکیل) به شکلی فزاینده حیاتی است؛ بنابراین از قوانین فعلی و آتی در این حوزه آگاه باشید. مصرف منابع برای توسعه محصولی جدید که در نهایت ممنوع شود، بدترین سناریوی ممکن خواهد بود؛ هرچند جایگزینی مواد نگران‌کننده، چالشی مستمر برای فرمول‌سازان محسوب می‌شود. بازار پوشش‌های ضدمیکروبی به خوبی نشان می‌دهد که چگونه فشارهای مقرراتی، مواد شیمیایی در دسترس را محدود کرده و بدین ترتیب شکافی ایجاد می‌کنند که باید با نوآوری پر شود.

سطوح سرمایه‌گذاری شرکت‌ها: بالغ بودن یا در مرحله رشد بودن یک شرکت، بر میزان پذیرش فناوری‌ها و راهکارهای جدید توسط آن تأثیر می‌گذارد و نشان می‌دهد که آیا بازار آن در حال گسترش است یا افول. افزون بر این، هزینه‌های سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه اغلب نشانه‌ای از جهت‌گیری راهبردی و سلامت مالی شرکت است. شرکت‌هایی که با حاشیه‌های سود ناچیز، بدهی‌های بالا یا فشارهای رقابتی دست‌وپنج نرم می‌کنند، اغلب هزینه‌های تحقیق و توسعه را در اولویتِ حذف قرار می‌دهند؛ زیرا این یک هزینه اختیاری تلقی می‌شود. هزینه‌های بالای تحقیق و توسعه معمولاً نشان‌دهنده شرکتی با منابع کافی و قصد گسترش است.

ادامه دارد…

مترجم: دکتر معصومه کاویانی دارانی، فارغ‌التحصیل مهندسی رنگ، پژوهشگاه رنگ

متن کامل این مقاله  را در شماره 288 ماهنامه بسپار که در نیمه مهرماه 1405 منتشر شده است، می خوانید.

در صورت تمایل به دریافت نسخه نمونه رایگان و یا دریافت اشتراک با شماره های ۰۲۱۷۷۵۲۳۵۵۳ و ۰۲۱۷۷۵۳۳۱۵۸ داخلی ۳ سرکار خانم ارشاد تماس بگیرید. نسخه الکترونیک این شماره از طریق طاقچه  و  فیدیبو  قابل دسترسی است.